Γράφει η Αργυρώ Παναγιωτοπούλου
Το Υπουργείο Πολιτισμού “βγάζει στο σφυρί” 21 πωλητήρια αρχαιολογικών χώρων και μουσείων, εκχωρώντας τη διαχείρισή τους σε ιδιώτη ανάδοχο (έναν ή περισσότερους) από το επόμενο έτος, μη διστάζοντας να συμπεριλάβει στην εκχώρηση αυτή ακόμα και τους χώρους με τη μεγαλύτερη επισκεψιμότητα, όπως η Ακρόπολη, η Κνωσός, το Αρχαιολογικό Μουσείο Χανίων, Λότζιας Ρεθύμνου και πολλών άλλων.
Η προκλητική εκχώρηση, έναντι ενοικίου, 19 αρχαιολογικών χώρων για τραπεζώματα (ανάμεσά τους οι Ενετικές Οχυρώσεις των Χανίων, το Φραγκοκάστελο Χανίων και το Ενετικό Φρούριο Σητείας στην Κρήτη) φαίνεται πως “άνοιξε την όρεξη” του ΥΠ.ΠΟ. για την κατάρτιση σχεδίου πλήρους “εκποίησης – αντί μισθώματος!” της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και των όσων λειτουργιών σχετίζονται με αυτήν.
Τα 21 πωλητήρια που εκχωρήθηκαν ήδη, είναι η ομάδα της πρώτης φάσης του εν λόγω σχεδίου το οποίο καταστρώνεται από τον ΟΔΑΠ (Οργανισμός Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων).
Στο σχετικό έγγραφο που αναρτήθηκε στη “Διαύγεια” (10.11.1025/ΟΔΑΠ/ΓΔ/ΑΤΠΑΠ/23264/9ΞΩ446(ΜΖΜ4-ΟΔ7), αναφέρεται ότι το αίτημα για προέγκριση πίστωσης ποσού 8.000 ευρώ για το έτος 2026, αφορά την υπηρεσία “Μελέτη εκποίησης της μισθωτικής αξίας 21 (είκοσι ενός) πωλητηρίων του ΟΔΑΠ”.
Στο ίδιο έγγραφο αναφέρεται συγκεκριμένα : “Ο ΟΔΑΠ σχεδιάζει να υποβάλει για έγκριση στο Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο το Α΄ Πρόγραμμα Αξιοποίησης Πωλητηρίων.” Εφόσον πρόκειται για το Α΄ Πρόγραμμα Αξιοποίησης Πωλητηρίων, συμπεραίνουμε ότι θα υπάρξουν ενδεχομένως πολλά ακόμα παρόμοια προγράμματα. Στη συνέχεια του εγγράφου διαβάζουμε : “Στο πλαίσιο αυτό, απαιτείται άμεσα η ανάθεση υπηρεσίας για την εκτίμηση ποσού μίσθωσης των πωλητηρίων από αναδόχους, οι οποίοι θα αναλάβουν τη λειτουργία τη χώρου με ίδια μέσα και θα αποδίδουν το ανάλογο μηνιαίο μίσθωμα στον ΟΔΑΠ”.
Στην πράξη, αυτό είναι ένα ακόμα βήμα προς την εμπορική εκμετάλλευση και την υποβάθμιση της πολύτιμης πολιτιστικής μας κληρονομιάς σε επίπεδο εμπορικών συναλλαγών, όπου κάποιοι θα αποκομίζουν κέρδος εκμεταλλευόμενοι τους ιερούς μας χώρους. Αυτή η φτηνή εκποίηση βαφτίστηκε “αξιοποίηση” χάριν της προώθησης “των μοντέλων βιώσιμης ανάπτυξης”, ουσιαστικά όμως, πρόκειται για ωμή καταχρηστική επιδρομή των προπαγανδιστών της ανάπτυξης στον πολιτιστικό μας πλούτο, αφορά δε, και πωλητήρια σπουδαιότατων μνημείων, όπως της Ακρόπολης, της Αρχαίας Αγοράς, του Ολυμπιείου (Στύλοι Ολυμπίου Διός), του Σουνίου, της Κνωσού, της Αρχαίας Ολυμπίας, των Δελφών, των Μυκηνών, της Επιδαύρου, των Βασιλικών Τάφων στη Βεργίνα, του Ανακτόρου Αιγών κ.α.
Τα τελευταία 4 χρόνια λειτουργεί ήδη πωλητήριο του ΟΔΑΠ στα πρώην Ανθοπωλεία στη Βουλή, με ανάθεση σε ιδιώτη και προϋπολογισμό 500.000 ευρώ! Η μορφή λειτουργίας του πρώτου αυτού πωλητηρίου, το οποίο χαρακτηρίστηκε “πιλοτικό”, δείχνει καθαρά την πορεία που σκοπεύει να ακολουθήσει ο πιλότος!
Η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη προσπάθησε να εξηγήσει παλαιότερα τους λόγους για τους οποίους υιοθετήθηκε το συγκεκριμένο αναπτυξιακό εργαλείο των πωλητηρίων, λέγοντας: “ Για πάρα πολύ χρόνο, η δυναμική του πρώην Ταμείου Αρχαιολογικών Πόρων (ΤΑΠ) – ο σημερινός ΟΔΑΠ – παρέμεινε ανενεργή και αναξιοποίητη, με αποτέλεσμα οι επισκέπτες των αρχαιολογικών χώρων και των μουσείων μας να μη βιώνουν στο επιθυμητό επίπεδο την εμπειρία της επίσκεψης, αλλά και να υπάρχει σημαντική απώλεια εσόδων για το Δημόσιο, εξαιτίας της αδυναμίας να κινηθούν οι απαιτούμενοι μηχανισμοί, ώστε να αξιοποιηθεί η τεχνογνωσία και η εμπειρία του Οργανισμού”.
Η κ. Μενδώνη δεν λαμβάνει υπ’ όψιν της ότι υπηρέτησε η ίδια στο Υπουργείο Πολιτισμού στην καίρια θέση της Γενικής Γραμματέως από το 1999, με κάποια μικρά διαλείμματα, έως το 2019 όπου και ανέλαβε υπουργός Πολιτισμού, κατέχοντας το αξίωμα αυτό μέχρι και σήμερα. Τι έπραξε λοιπόν, για να βελτιώσει όλες αυτές τις κατ΄αυτήν αδυναμίες, τις οποίες διαπιστώνει σήμερα; Η πολυετής της πείρα έπρεπε να είχε ήδη δώσει λύση στα πάντα, στα πλαίσια των κρατικών υπηρεσιών, χωρίς να καταφεύγει σε ιδιώτες εγκαινιάζοντας “τη νέα εποχή” στη διαχείριση του Πολιτισμού μας.
Εφόσον η κ. Μενδώνη κάνει λόγο για “σημαντική απώλεια εσόδων” για το Δημόσιο, για ποιόν λόγο τότε ανατέθηκε σε ιδιώτη η είσπραξη εισιτηρίων εισόδου σε πολλούς αρχαιολογικούς χώρους για το ποσό των 6,25 εκατομμυρίων ευρώ, όταν η Κνωσός, ένας μόνο από τους χώρους αυτούς, είχε έσοδα από τα εισιτήρια 15 εκατομμύρια ευρώ το χρόνο; Ο ιδιώτης πήρε δηλαδή “τζάμπα πράμα” όπως θα λέγαμε στη γλώσσα της αγοράς!
Άλλο ένα σαθρό επιχείρημα που προβάλλεται, είναι η υποστελέχωση του ΟΔΑΠ, η οποία όμως θα ήταν άνετα αντιμετωπίσιμη, αν η πολιτική ηγεσία είχε την “ευφυΐα” να διαχειριστεί ορθά τα 40 περίπου εκατομμύρια ευρώ που έχει στη διάθεσή της από το Ταμείο Ανάκαμψης, προσλαμβάνοντας προσωπικό και λύνοντας παράλληλα σε μεγάλο βαθμό το πρόβλημα της ανεργίας.
Όπως αναφέρουν δημοσιογραφικές πληροφορίες, φαίνεται πως έχει δρομολογηθεί σχέδιο για την ίδρυση Ανώνυμης Εταιρείας που, ως μέρος του ΟΔΑΠ, θα διαχειρίζεται το κομμάτι των εσόδων, για να συνεχίσει την αφαίμαξη των εισπράξεων, με πρόσχημα πάντα τον “εκσυγχρονισμό” και την “αξιοποίηση”.
Οι αρχαιολογικοί μας χώροι και τα μνημεία μας δεν είναι δυνατόν να μετατρέπονται σε απλά αξιοθέατα ή είδη προς πώληση από τα οποία θα εισπράττουν κέρδος οι εκάστοτε επίδοξοι ιδιώτες, υποβαθμίζοντας κατά τρόπο αισχρό την ανεκτίμητη κληρονομιά μας. Όταν τα Παγκόσμια Σύμβολα Πολιτισμού καταλήγουν να γίνουν σταδιακά εμπορεύσιμα προϊόντα προς πώληση, υποβιβάζεται σταδιακά η μοναδική Ιστορία μας, που έχει αφήσει το αποτύπωμά της βαθιά χαραγμένο σε ολόκληρο τον Πλανήτη, προσελκύοντας κάθε χρόνο απειράριθμους επισκέπτες από κάθε γωνιά της γης.
Οι τεράστιοι Έλληνες πρόγονοί μας έδωσαν απλόχερα τα πάντα στην ανθρωπότητα, χωρίς ποτέ να ζητήσουν κάποιο αντάλλαγμα από κανέναν. Πώς γίνεται λοιπόν εμείς, οι φυσικοί απόγονοί τους, να δεχόμαστε να μετατρέπεται η πολιτιστική μας κληρονομιά σε εμπορικά ακίνητα με σκοπό το κέρδος; Όταν οι Αρχαιολογικοί μας χώροι και τα μουσεία αντιμετωπίζονται από τις αδηφάγες κρατικές εξουσίες με τη λογική του “πόσα βγάζουν”, τίθεται σε σοβαρό κίνδυνο επίσης και η εμπειρία των επισκεπτών που βλέπουν τους αρχαιολογικούς θησαυρούς μας να μπαίνουν σε “τιμοκαταλόγους” των ιδιωτών οι οποίοι, αφενός μεν, ανεβάζουν συνεχώς το κόστος της πρόσβασης σε αυτούς, αφετέρου δε, στερούν τη χώρα από τους πολυτιμότερους πόρους της.
Στο σημείο αυτό, αξίζει να αναφέρουμε ότι μετά την αλματώδη αύξηση των εισιτηρίων στους αρχαιολογικούς χώρους που εισηγήθηκε ο ΟΔΑΠ το 2023, έφτασε να κοστίζει η επίσκεψη μιας τετραμελούς οικογένειας στην Ακρόπολη και το Μουσείο 180 ευρώ! Αντιλαμβανόμαστε τις αρνητικές συνέπειες που μπορεί να έχει αυτό το γεγονός για την εγχώρια και διεθνή επισκεψιμότητα των ιερών μας τόπων, όταν σιγά-σιγά, όπως πάμε, θα αναλάβουν οι ιδιώτες εξ ολοκλήρου τη διαχείρισή τους.
Φαίνεται πως αυτό δεν προβληματίζει ιδιαίτερα την Υπουργό, όταν υποκριτικά ανησυχεί για το “επιθυμητό επίπεδο της εμπειρίας της επίσκεψης”, αλλά νοιάζεται μόνο για τη μείωση των εσόδων για το Δημόσιο!
Τα φώτα του πολιτισμού της Ελλάδας δεν πρέπει να σβήσουν πίσω από πινακίδες “Υπό νέα διεύθυνση” των ανώνυμων ιδιωτών ή εταιρειών.
Χρειάζεται ενημέρωση, κινητοποίηση και πίεση προς τις Αρχές της χώρας, ώστε να σταματήσουν να λυμαίνονται τον πνευματικό μας πλούτο.
Ως Έλληνες Αυτόχθονες Ιθαγενείς και υπεύθυνοι κληρονόμοι του Παγκόσμιου Πολιτισμού, έχουμε χρέος να δημιουργήσουμε συλλογικά μια Ελλήνων Πολιτεία στα πλαίσια της οποίας είμαστε προορισμένοι να ζούμε και να διαβιώνουμε ως Πολίτες – Οπλίτες. Όπως είναι ευνόητο, πρωταρχικό μέλημα μιας τέτοιας Πολιτείας είναι η εκ βάθρων αναδόμηση του Υπουργείου Πολιτισμού και όλων των υπηρεσιών του. Το προσωπικό που θα τις στελεχώνει, με αμιγώς ελληνικό DNA, θα δίνει όρκο ότι θα υπηρετήσει με απόλυτη αφοσίωση την Πολιτεία του στα θέματα του Πολιτισμού της.
Οι αναβαθμισμένες υπηρεσίες θα βρουν, θα ελέγξουν και θα αναδείξουν όλους τους αρχαιολογικούς χώρους της ελληνικής επικράτειας που έχουν σκοπίμως καλυφθεί, για να μην έρθει ποτέ στο φως το Ελληνικό Μεγαλείο.
Η ειδική Επιτροπή που θα συσταθεί θα χαρτογραφήσει όλους τους αρχαιολογικούς χώρους, θα τους καθαρίσει και θα αναλάβει να εκτελέσει δρώμενα για την αναβίωσή τους. Οτιδήποτε έχει χτιστεί πάνω σε αρχαιολογικό τόπο, ναό ή βωμό, αυτομάτως κατεδαφίζεται προκειμένου να αποκαλυφθεί η αρχαία κληρονομιά μας.
Θα διατεθούν όσα κεφάλαια απαιτηθούν για την αποκατάσταση και αναβίωση της γλώσσας μας, των εθίμων μας και των τεχνολογιών μας.
Η Ιστορία μας θα ξαναγραφτεί από την αρχή, στην απόλυτη ακρίβειά της, χωρίς παραχαράξεις, διαστρεβλώσεις και λοιπές αλλοιώσεις.
Τα Μουσεία που θα κατασκευαστούν με τις πιο σύγχρονες προδιαγραφές και χωρίς κανέναν οικονομικό περιορισμό, θα στεγάσουν όλα τα τεχνουργήματα των προγόνων μας.
Τα μνημεία μας είναι η ίδια η συλλογική μας Μνήμη, μέσω της οποίας ξαναβρίσκουμε τη γενεαλογική γραμμή της Αρχής μας και επανασυνδεόμαστε με τους προγόνους μας και με τις προσωπικές και συλλογικές ενθυμήσεις μας για την περαιτέρω δημιουργική ανέλιξη των απογόνων μας.
Για τον λόγο αυτό δίνουμε προς πάσα κατεύθυνση το δυνατό μήνυμά μας : ΤΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΜΑΣ ΔΕΝ ΠΩΛΟΥΝΤΑΙ. ΦΥΛΑΣΣΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΕΜΑΣ ΤΟΥΣ ΙΔΙΟΥΣ ΜΕ ΤΗΝ ΙΔΙΑ ΤΗ ΖΩΗ ΜΑΣ ΚΑΙ ΟΝΤΟΤΗΤΑ ΜΑΣ.