Γράφει η Τυρώ
Δε μιλάμε πια για θεωρίες… μιλάμε για αποφάσεις που λαμβάνονται τώρα και αφορούν τα τρόφιμα που θα φτάσουν στα πιάτα μας τα επόμενα χρόνια. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, με πρόφαση την «καινοτομία», ανοίγει το δρόμο σε μια νέα γενιά γενετικά τροποποιημένων φυτών, τις λεγόμενες Νέες Γονιδιακές Τεχνικές (NGTs), και το κάνει χωρίς εγγυήσεις ασφάλειας, χωρίς ενημέρωση και χωρίς τη συγκατάθεση των ανθρώπων, αποφασίζοντας για την τροφή μας πίσω από κλειστές πόρτες.
Για χιλιάδες χρόνια, οι σπόροι ήταν ελεύθεροι. Ο αγρότης κρατούσε μέρος της σοδειάς του, την ξαναφύτευε, τη βελτίωνε και τη μοιραζόταν. Ο σπόρος ήταν Ζωή! Αυτό όμως, άρχισε να αλλάζει τη δεκαετία του 1990, όταν εμφανίστηκαν τα πρώτα γενετικά τροποποιημένα φυτά. Μαζί τους ήρθαν και οι πατέντες! Από εκείνη τη στιγμή, ο αγρότης έπρεπε κάθε χρόνο να αγοράζει ξανά σπόρο, ζιζανιοκτόνα και λιπάσματα από τις ίδιες εταιρείες, σα να ήταν συνδρομητής στο ίδιο του το χωράφι.
Οι υποσχέσεις τότε ήταν μεγάλες… λιγότερα φυτοφάρμακα… μεγαλύτερες αποδόσεις, ως λύση για την πείνα. Στην πράξη όμως, τα χημικά δε μειώθηκαν, τα ζιζάνια έγιναν ανθεκτικότερα και η εξάρτηση των αγροτών μεγάλωσε. Η κοινωνία αντέδρασε και οι καταναλωτές είπαν όχι, οπότε η Ευρώπη αναγκάστηκε να σταματήσει το ανεξέλεγκτο παιχνίδι και να επιβάλει φραγμούς.
Και ήταν η στιγμή που η στρατηγική άλλαξε! Τον Ιούλιο του 2023, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέθεσε την πρόταση κανονισμού COM(2023) 411 final, με στόχο να εξαιρέσει πολλές καλλιέργειες NGT από τους αυστηρούς κανόνες που ισχύουν για τους ΓΤΟ (Γενετικά Τροποποιημένους Οργανισμούς). Με απλά λόγια: λιγότεροι έλεγχοι, λιγότερη αξιολόγηση κινδύνου, καμία υποχρεωτική σήμανση για τον καταναλωτή.
Τον Φεβρουάριο του 2024, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψήφισε υπέρ της προώθησης της πρότασης και έτσι, άνοιξε τον δρόμο για τις διαπραγματεύσεις με το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όλα αυτά, ενώ επιστήμονες, όπως ο καθηγητής Μιχαήλ Αντωνίου, προειδοποιούσαν ξεκάθαρα ότι οι NGTs δεν είναι «φυσικές» τεχνικές, αλλά είναι εργαστηριακές παρεμβάσεις στο DNA των φυτών που μπορούν να προκαλέσουν απρόβλεπτες μεταλλάξεις και αλλαγές στη βιοχημεία των φυτών. Και το πιο ανησυχητικό εδώ, είναι ότι δεν υπάρχουν επαρκείς, ανεξάρτητες και μακροχρόνιες μελέτες ασφάλειας.
Παράλληλα, τον Μάρτιο του 2024, δεκάδες ΜΚΟ, αγροτικές οργανώσεις και δίκτυα σπόρων προειδοποίησαν επίσημα την Ε.Ε. ότι οι νέοι κανονισμοί οδηγούν σε ασφυξία της αγροβιοποικιλότητας. Τα στοιχεία αναφέρουν ότι πάνω από το 75% των καλλιεργούμενων ποικιλιών έχει χαθεί τον τελευταίο αιώνα, καθώς η αγορά κυριαρχείται από λίγες, ομοιόμορφες και πατενταρισμένες ποικιλίες. Οι οργανώσεις ζητούν προστασία του δικαιώματος των αγροτών να κρατούν και να ανταλλάσσουν σπόρους, απορρίπτοντας τους νέους φραγμούς υπέρ των πολυεθνικών.
Κι εδώ βρίσκεται η ουσία, γιατί δεν πρόκειται απλώς για τεχνική ρύθμιση. Πρόκειται για πολιτισμική αλλοίωση. Είμαστε μια κοινωνία που πειραματίζεται με την ίδια της την τροφή, στα τυφλά! Μεταβαίνουμε από τον ελεύθερο, ζωντανό σπόρο της γης στον εταιρικό σπόρο που ανήκει μόνο σε όσους έχουν εργαστήρια, πατέντες και χρηματοκιβώτια. Ο Δημιουργός δίνει αφθονία και οι εταιρείες την “κλειδώνουν” με κωδικό, όχι για να σώσουν τον κόσμο, αλλά για να αυξήσουν τα κέρδη τους.
Αν ο άνθρωπος θέλει πραγματικά να απελευθερωθεί από τις πολύπλοκες και επικίνδυνες μεθόδους των συστημάτων και μιας επιστήμης που έχει αποκοπεί από τη φύση, χρειάζεται να επιστρέψει στα βασικά. Στον φυσικό σπόρο. Στη γη που τρέφει χωρίς πατέντες. Στην καλλιέργεια που σέβεται τη φυσιολογία του ανθρώπου και όχι στα κέρδη των εταιρειών. Χρειάζεται γεωργία αυτάρκειας, τοπικούς σπόρους που αναπαράγονται ελεύθερα, καθαρό νερό, φυσική λίπανση και άμεση σχέση παραγωγού – καταναλωτή.
Όχι άλλη εξάρτηση από εργαστήρια, γενετικές παρεμβάσεις και αδιαφανή συστήματα. Η λύση δεν βρίσκεται σε πιο «έξυπνες» τεχνικές, αλλά σε πιο φυσικές επιλογές. Σε αυτό το πλαίσιο, ο πολιτικός φορέας “Ελλήνων Συνέλευσις” δηλώνει τη δέσμευσή του για άμεση εφαρμογή ενός μοντέλου γεωργίας βασισμένου στη φυσική καλλιέργεια και στην αυτάρκεια, όπως περιγράφεται στις προγραμματικές του θέσεις τις οποίες έχει ήδη καταθέσει στον Άρειο Πάγο.
Το αίτημα λοιπόν είναι απλό και λογικό: έλεγχος, διαφάνεια, σήμανση. Αν μια τεχνολογία είναι ασφαλής, δεν φοβάται την αξιολόγηση. Αν ένα τρόφιμο είναι σωστό, δε χρειάζεται να κρύβεται. Η τροφή δεν είναι εμπόρευμα, σαν όλα τα άλλα, είναι ζωή, την οποία δεν έχουμε κανένα δικαίωμα να παραδώσουμε χωρίς αντίσταση, γιατί έχουμε δικαίωμα και ταυτόχρονα υποχρέωση προς τους εαυτούς μας και τους οικείους μας να ξέρουμε τι τρώμε.